Ostre zapalenie trzustki to pojedynczy epizod ostrego zapalenia trzustki, podczas gdy przewlekłe zapalenie trzustki jest stanem trwałym, trwającym miesiącami, a nawet latami. Chociaż nie ma konkretnego lekarstwa na zapalenie trzustki, możesz pomóc swojemu psu opanować objawy i poprawić jakość jego życia, stosując przepisaną przez
Ostre i przewlekłe zapalenie trzustki, zabiegi operacyjne w obrębie tego narządu, zwłóknienie torbielowate, choroba trzewna i hemochromatoza mogą prowadzić do rozwoju cukrzycy. Ostra niewydolność trzustki. Ostra niewydolność trzustki, inaczej ostre zapalenie trzustki, to choroba o ciężkim przebiegu.
Autoimmunologiczne zapalenie wątroby, podobnie jak choroba Wilsona, może się po raz pierwszy objawiać się jako ostra niewydolność. Konieczne jest szybkie ustalenie jej przyczyny ostrej i, po potwierdzeniu procesu autoimmunologicznego, rozpoczęcie leczenia glikokortykosteroidami. Ostre niedotlenienie wątroby
Zapalenie trzustki ustępuje szybko, rzadko dochodzi do zgonu, badanie obrazowe trzustki często nie jest konieczne, a chorych zwykle wypisuje się przed upływem tygodnia. Umiarkowane OZT cechuje się przemijającą niewydolnością narządową, powikłaniami miejscowymi i/lub powikłaniami ogólnoustrojowymi, ale bez przetrwałej (>48 h
2. Zapalenie trzustki – przyczyny, objawy i diagnostyka. 3. Zapalenie trzustki – leczenie. 4. Zapalenie trzustki – dieta-8 kg Indywidualne plany dietetyczne i treningowe już od 42 zł / mies. 1. Zapalenie trzustki – definicja i rodzaje Zapalenie trzustki jest chorobą, w której dochodzi do zaburzeń prawidłowego funkcjonowania z
Ostre zapalenie trzustki (OZT) jest w większości przypadków chorobą o łagodnym przebiegu klinicznym, samoograniczającą się, spowodowaną przez kamicę żółciową albo nadużywanie alkoholu. Postęp w zakresie rozpoznawania i leczenia spowodował zmniejszenie śmiertelności z powodu OZT, pomimo zwiększonej w wielu krajach zapadalności.
. Co to jest i jakie są przyczyny? Ostre zapalenie trzustki (OZT) rozwija się, gdy dojdzie do zaburzenia równowagi mechanizmów hamujących bądź stabilizujących aktywność enzymów w komórkach pęcherzykowych trzustki, co doprowadza do aktywacji enzymów już w obrębie tego narządu (zobacz: Budowa i funkcje trzustki). Aktywne enzymy prowadzą do samotrawienia trzustki i okolicznych tkanek. W wyniku tego procesu znaczna część trzustki może ulec nieodwracalnemu zniszczeniu. Aktywne enzymy trzustkowe trawią ściany naczyń krwionośnych i sąsiadujące z trzustką ściany przewodu pokarmowego, co może wywołać wewnętrzny krwotok bądź perforację (przedziurawienie). Samotrawienie trzustki wyzwala bardzo silną miejscową, a nierzadko i uogólnioną reakcję zapalną, w której biorą udział liczne mediatory (chemokiny, cytokiny, prostaglandyny, cząsteczki przylegania, składniki dopełniacza) oraz komórki zapalne (neutrofile, eozynofile, limfocyty, monocyty i makrofagi). Reakcja zapalna może być tak silna, że wymyka się spod kontroli organizmu, prowadząc do tzw. uogólnionej reakcji zapalnej (Systemic Inflammatory Response Syndrome; SIRS) i niewydolności wielonarządowej, która obrazem klinicznym może przypominać sepsę. W przebiegu ciężkiej postaci ostrego zapalenia trzustki może dojść do niewydolności układu oddechowego, niewydolności nerek, niewydolności układu krążenia i zaburzeń krzepnięcia krwi. W ok. 10% przypadków ciężka postać OZT kończy się śmiercią. Czynnikiem wyzwalającym ostre zapalenie trzustki może być każdy czynnik, który uszkadza komórkę pęcherzykową trzustki i upośledza wydzielanie enzymów. W ok. 80% przypadków choroba jest następstwem kamicy żółciowej bądź spożycia nadmiernej ilości alkoholu. Kolejne 10% przyczyn zachorowań na ostre zapalenie trzustki to: hiperlipidemie stosowanie niektórych leków urazy jamy brzusznej powikłanie endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW) wrodzone wady rozwojowe trzustki dziedziczone mutacje genów (PRSS1, SPINK1 i CFTR), które sprzyjają wewnątrzkomórkowej aktywacji enzymów trzustkowych. W ok. 10% przypadków przyczyna ostrego zapalenia trzustki jest niemożliwa do ustalenia – mówimy wówczas o idiopatycznym ostrym zapaleniu trzustki. Mechanizm wywoływania OZT przez dwa najczęstsze czynniki – kamicę żółciową i alkohol – nie został dotąd dokładnie poznany. Jak często występuje ostre zapalenie trzustki? Trudno jest uzyskać dokładne i wiarygodne informacje na temat częstości występowania choroby. Może ona pozostać nierozpoznana, jeśli lekarz nie wykona odpowiednich testów diagnostycznych. W różnych częściach świata zapadalność na ostre zapalenie trzustki waha się w zakresie od 10 do 44 przypadków na 100 000 mieszkańców na rok. W ostatnich latach na całym świecie obserwuje się wzrost zachorowań na ostre zapalenie trzustki, a kamica żółciowa staje się jego dominującą przyczyną. Uważa się, że częstsze zachorowania spowodowane są częstszym występowaniem kamicy żółciowej jako jednego z następstw epidemii otyłości. Ponadto, coraz większa wiedza lekarzy oraz rozpowszechnienie badań laboratoryjnych sprawiają, że w niejasnych przypadkach klinicznych częściej oznacza się aktywność enzymów trzustkowych we krwi i moczu, co pozwala na zdiagnozowanie ostrego zapalenia trzustki. Jak się objawia ostre zapalenie trzustki? Wiodącym objawem ostrego zapalenia trzustki jest uporczywy i silny ból w nadbrzuszu, który utrzymuje się przez wiele godzin. Najczęściej trwa on dłużej niż jeden dzień, pojawia się nagle i stopniowo przybiera na sile, towarzyszą mu również nudności i wymioty, a często także gorączka. W niektórych przypadkach natężenie bólu jest większe po prawej lub lewej stronie nadbrzusza, a u połowy chorych ból opasuje lub promieniuje do pleców. To właśnie uporczywy ból jest najczęściej głównym powodem poszukiwania przez chorych z ostrym zapaleniem trzustki pomocy lekarskiej. Chorzy z łagodną postacią ostrego zapalenia trzustki, z bólem o niewielkim nasileniu, mogą nie trafić do lekarza lub nie zostać poprawnie zdiagnozowani. W niektórych przypadkach ostre zapalenie trzustki może mieć od początku bardzo ciężki przebieg, z objawami tzw. „ostrego brzucha” i/lub wstrząsem. Co robić w razie wystąpienia objawów? W razie wystąpienia opisanych powyżej objawów, które często poprzedzone są tzw. „błędem dietetycznym” – np. spożyciem obfitego i tłustego posiłku z dodatkiem alkoholu - należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Ważne Dopóki nie zostanie wyjaśniona przyczyna dolegliwości, pacjent powinien powstrzymać się od jedzenia. Dozwolone jest natomiast wypicie niewielkiej ilości płynów obojętnych. Jak lekarz ustala diagnozę? Diagnoza ustalana jest w oparciu o wywiad (objawy powyżej), wyniki badania przedmiotowego oraz badania laboratoryjne. Wśród objawów przedmiotowych obserwuje się: gorączkę (u ok. 70—80% chorych) przyspieszoną powyżej 100 skurczów na minutę (częstoskurcz) czynność serca (u ok. 60—70% chorych) napięte i bolesne podczas uciskania powłoki brzucha ściszenie lub brak szmerów wywołanych perystaltyką przewodu pokarmowego (spowodowane porażeniem perystaltyki żołądka i jelit). U ok. 30% chorych pojawia się żółtaczka będąca wynikiem utrudnienia odpływu żółci (spowodowana obrzękiem trzustki, który uciska drogi żółciowe lub uwięźnięciem złogu żółciowego). Czasem żółtaczce towarzyszy również zapalenie dróg żółciowych. U ok. 10% chorych może pojawić się uczucie duszności spowodowane podrażnieniem przepony lub powikłaniami płucnymi, pod postacią wysięku w jamie opłucnej lub zespołu ostrej niewydolności oddechowej (acute respiratory distress syndrome; ARDS). Wśród badań laboratoryjnych, na pierwszym miejscu należy wymienić ocenę aktywności amylazy w surowicy (co najmniej trzykrotny wzrost) i moczu oraz lipazy surowicy. Należy jednak pamiętać, że wielkość (wielokrotność wzrostu) tych parametrów nie ma związku ze stopniem ciężkości ostrego zapalenia trzustki. Przykładowo, w trwającym kilka dni ataku ciężkiego ostrego zapalenia trzustki, ze znacznym zniszczeniem miąższu trzustki, wartości amylazy w surowicy i moczu mogą być niskie lub wręcz prawidłowe. Podwyższone stężenie bilirubiny, oraz wzrost aktywności enzymów związanych z funkcją wątroby (fosfataza zasadowa, aminotransferazy) może wskazywać na kamicę żółciową jako przyczynę choroby. W ocenie przyczyn ataku ostrego zapalenia trzustki może być również pomocna ocena stężenia wapnia i lipidów we krwi. Każdy pacjent powinien mieć monitorowane stężenie elektrolitów, mocznika i kreatyniny (świadczą o funkcji nerek) oraz glukozy (ulega znacznemu podwyższeniu gdy proces chorobowy zniszczy miąższ trzustki, gdzie wytwarzana jest insulina). Stwierdzenie wartości hematokrytu >47%, w czasie przyjęcia chorego do szpitala, świadczy o znacznym zagęszczeniu krwi, spowodowanym wysiękiem składników osocza do jam ciała. Leukocytoza jest następstwem toczącego się procesu zapalnego lub współistniejącego zakażenia. Stwierdzone w 1—3 dobie choroby stężenie białka C-reaktywnego (CRP) >150 mg/dL wskazuje na ciężką postać ostrego zapalenia trzustki. Wśród badań obrazowych największe znaczenie praktyczne mają: zdjęcia RTG klatki piersiowej (poszukuje objawów powikłań płucnych) i jamy brzusznej (może uwidocznić cechy porażenia perystaltyki, objawy kamicy żółciowej, objawy perforacji) USG i tomografia komputerowa (TK) jamy brzusznej. USG jest bardzo użytecznym, wstępnym badaniem obrazowym, które może pomóc w ocenie etiologii ostrego zapalenia trzustki (metoda z wyboru do poszukiwania kamicy żółciowej). Badanie to nie służy jednak do oceny stopnia ciężkości OZT, a dokładna ocena narządów jamy brzusznej przy pomocy USG może być utrudniona przez zalegające gazy jelitowe. Dynamiczne (z kontrastem) TK jamy brzusznej nie musi być wykonywane u chorych z łagodną postacią OZT, chyba, że podejrzewa się obecność guza trzustki. ECPW ze sfinkterotomią zwieracza bańki wątrobowo-trzustkowej jest wskazane w przypadku udowodnionej żółciowej etiologii ciężkiego OZT, z lub bez towarzyszącego zapalenia dróg żółciowych. Endoskopowa ultrasonografia (EUS) bywa pomocna w zidentyfikowaniu przyczyn OZT, takich jak: mikrolitiaza („błotko żółciowe”) i zmiany zlokalizowane w okolicy brodawki większej dwunastnicy (brodawka Vatera). Jakie są sposoby leczenia? Leczenie łagodnej postaci ostrego zapalenia trzustki jest stosunkowo proste i polega na krótkotrwałej głodówce (3-4 dni), której towarzyszy dożylne nawadnianie chorego i podawanie leków przeciwbólowych. Odżywianie doustne zaleca się w momencie ustąpienia nudności i bólu brzucha. Jeżeli badania obrazowe wskazują na obecność kamicy żółciowej jako przyczyny OZT, w czasie tej samej hospitalizacji powinna być wykonana cholecystektomia (usunięcie pęcherzyka żółciowego) lub endoskopowa sfinkterotomia (przecięcie) zwieracza bańki wątrobowo-trzustkowej. Poważnym problemem jest natomiast leczenie ciężkiej postaci ostrego zapalenia trzustki, które wymaga intensywnej opieki medycznej. Jak dotąd nie znamy skutecznej metody leczenia, specyficznej dla ostrego zapalenia trzustki. W ciągu pierwszych kilku godzin lub dni choroby mogą rozwinąć się groźne powikłania (patrz wyżej). Celem postępowania medycznego jest intensywne leczenie wspomagające, które ma na celu zwalczanie nadmiernego zagęszczenia krwi, zapobieganie lub leczenie zakażeń oraz identyfikowanie i leczenie powikłań wstrząsu, powikłań płucnych, nerkowych, itd.). W tym celu, we wczesnej fazie choroby, chory jest intensywnie, dożylnie nawadniany i poddawany skutecznemu leczeniu przeciwbólowemu. Konieczne jest właściwie prowadzone żywienie. W przebiegu ciężkiej postaci ostrego zapalenia trzustki należy jak najwcześniej (w 2—3 dobie) zalecić choremu odpowiednie żywienie – najlepiej dojelitowe, lub - w przypadku przeciwwskazań bądź złej tolerancji - łączone żywienie dojelitowe i pozajelitowe. W przypadku stwierdzenia obecności infekcji niezbędna jest antybiotykoterapia. U chorego z ciężką postacią ostrego zapalenia trzustki, oprócz monitorowania podstawowych funkcji życiowych, przez cały czas trwania choroby (dni, tygodnie, miesiące) uwaga lekarza musi być skupiona na obserwacji pod kątem rozwijających się powikłań, takich jak: zakażenie, torbiele rzekome, ropień, krwawienie wewnątrz jamy brzusznej, przedziurawienie jelita grubego, tworzenie się przetok, niewydolność wielonarządowa. W celu zabezpieczenia optymalnej opieki medycznej, w wielu przypadkach niezbędna jest współpraca gastroenterologa z chirurgiem i anestezjologiem. Leczenie chorych z zakażoną martwicą trzustki pozostaje domeną chirurgii, chociaż coraz częściej sięga się po metody małoinwazyjne lub wręcz zachowawcze. Coraz śmielej, w celu leczenia zakażonej martwicy trzustki, sięga się po zabiegi endoskopowe. Poszukuje się leków, które pozwoliłyby na skuteczne modulowanie przebiegu reakcji zapalnej oraz głębokich zaburzeń układu odpornościowego, które mają miejsce w ciężkiej postaci OZT. Oprócz zakażeń martwych tkanek w obrębie jamy brzusznej, SIRS i niewydolność wielonarządowa są bowiem główną przyczyną śmiertelności we wczesnym okresie tej choroby. Czy możliwe jest całkowite wyleczenie? Łagodna postać OZT ustępuje u niemal wszystkich chorych, bez pozostawienia trwałych uszkodzeń w narządach jamy brzusznej. Dzieje się tak wówczas, gdy atak OZT jest pojedynczym epizodem, a nie elementem przewlekłego zapalenia trzustki oraz gdy skutecznie usunięto przyczynę (np. kamicę żółciową), dzięki czemu unika się nawrotu choroby. W przypadku ataku ciężkiej postaci OZT, śmiertelność wynosi obecnie ok. 10%. Dzięki dużej rezerwie czynnościowej tkanki trzustkowej, u większości chorych, którzy przeżyją ostry atak choroby, możliwe jest całkowite wyleczenie. Tylko u niewielkiej części chorych, po okresie rekonwalescencji potrzebna jest długotrwała insulinoterapia i substytucyjne leczenie preparatami enzymów trzustkowych. Co trzeba robić po zakończeniu leczenia? Po zakończeniu szpitalnego leczenia ciężkiej postaci OZT, chory powinien unikać pokarmów ciężkostrawnych i alkoholu (zobacz także: Dieta w chorobach trzustki). Zaleca się wspomagające leczenie preparatami enzymów trzustkowych, najczęściej przez okres ok. 1 roku. Jeżeli przyczyną ostrego zapalenia trzustki była kamica żółciowa, to po ustąpieniu ostrego stanu zapalnego w ciągu kilku miesięcy pacjent powinien się poddać odpowiedniej dla niego formie leczenia kamicy żółciowej (np. usunięcie pęcherzyka żółciowego - cholecystektomia). Co robić, aby uniknąć zachorowania? Gdy możliwe jest określenie przyczyny, która spowodowała atak ostrego zapalenia trzustki, zapobieganie polega na unikaniu tego czynnika. U chorych z kamicą żółciową oraz u znacznej części chorych z tzw. idiopatycznym ostrym zapaleniem trzustki – cholecystektomia zapobiega nawrotowi OZT. Otyłość zwiększa ryzyko powstania kamicy żółciowej, a u osób z atakiem OZT – znacznie zwiększa ryzyko ciężkiego przebiegu choroby. W związku z tym, utrzymywanie masy ciała w prawidłowym zakresie, do pewnego stopnia, pośrednio zmniejsza ryzyko ataku ciężkiego OZT. U chorych, którzy nadużywają alkoholu, potrzebne jest specjalistyczne leczenie odwykowe.
Ból w nadbrzuszu jest jednym z objawów ostrego zapalenia trzustki. Źródło: gpointstudio/ AdobeStock Opublikowano: 22:55Aktualizacja: 10:03 Ostre zapalenie trzustki (OZT) jest spowodowane przedwczesną aktywacją enzymów wytwarzanych przez ten narząd. Substancje te biorą udział w procesie trawienia pokarmów. W przypadku przedwczesnej aktywacji enzymów dochodzi do samostrawienia narządu i okolicznych tkanek. Ostre zapalenie trzustki wywołuje gwałtowną i silną reakcję zapalną organizmu. Jest to poważny stan, który najczęściej objawia się wystąpieniem silnego bólu w nadbrzuszu, nudności i wymiotów oraz gorączki. Czym jest ostre zapalenie trzustki?Ostre zapalenie trzustki – przyczynyObjawy ostrego zapalenia trzustkiOstre zapalenie trzustki – rozpoznanieLeczenie ostrego zapalenia trzustkiRokowania przy ostrym zapaleniu trzustkiŻycie po ostrym zapaleniu trzustki Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami Czym jest ostre zapalenie trzustki? Ostre zapalenie trzustki jest chorobą, w której przebiegu dochodzi do lokalnego uszkodzenia tkanek trzustki przez przedwcześnie aktywowane enzymy trawienne wytwarzane w tym organie. Zmianom w obrębie trzustki towarzyszy silna, często uogólniona (obejmująca cały organizm) reakcja zapalna. Ta choroba trzustki najczęściej dotyka osoby: po 70. roku życia, z otyłością, spożywające duże dawki alkoholu, palące papierosy. Ostre zapalenie trzustki jest chorobą wyleczalną – w zdecydowanej większości przypadków w wyniku odpowiedniego leczenia udaje się opanować stan zapalny zanim dojdzie do groźnych dla życia komplikacji. Śmiertelność u pacjentów z rozpoznanym schorzeniem wynosi średnio 1-2 proc., jest jednak znacznie wyższe w przypadku ciężkich postaci zapalenia. Ostre zapalenie trzustki – przyczyny Przyczyny ostrego zapalenia trzustki mogą być różne, jednak najczęstsze z nich to wypicie dużej ilości alkoholu lub powikłanie kamicy pęcherzyka żółciowego (łącznie stanowią przyczynę ok. 80% przypadków OZT). Inne, znacznie rzadsze przyczyny ostrego zapalenia trzustki to: hiperlipidemia, reakcja na wybrane leki, wady wrodzone narządu, urazy brzucha, mutacje genetyczne, powikłanie zabiegów w rejonie jamy brzusznej. Jeżeli nie udaje się ustalić czynnika, który wywołał chorobę, wówczas mówi się o idiopatycznym zapaleniu trzustki. Czynnikiem odpowiedzialnym za wystąpienie gwałtownej reakcji zapalnej mogą być również wszystkie substancje, które działają niszcząco na narząd lub prowadzą do wystąpienia utrudnień w wydzielaniu enzymów trawiennych. W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję: Odporność Bloxin Żel do jamy ustnej w sprayu, 20 ml 25,99 zł Odporność, Good Aging Naturell Selen Organiczny 200 µg, 365 tabletek 73,00 zł Odporność Naturell Immuno Hot, 10 saszetek 14,29 zł Zdrowie umysłu, Odporność, Good Aging, Energia, Beauty Wimin Zestaw z głębokim skupieniem, 30 saszetek 139,00 zł Zdrowie intymne i seks, Odporność, Good Aging, Energia, Beauty Wimin Zestaw z dobrym seksem, 30 saszetek 139,00 zł Objawy ostrego zapalenia trzustki Najczęściej pierwszym objawem ostrego zapalenia trzustki jest silny ból, który pojawia się nagle i lokalizuje się w górnej części brzucha (czyli tam, gdzie leży trzustka). Ból trzustki czasem może promieniować w okolice pleców. Poza dolegliwościami bólowymi u pacjentów obserwuje się również inne objawy ostrego zapalenia trzustki: uporczywe nudności i wymioty, gorączkę, przyspieszona akcja serca (tachykardia) oraz obniżenie ciśnienia tętniczego pojawiające się jako skutek odwodnienia hipowolemicznego, żółtaczka, zmiany na skórze, np. zaczerwienienie bądź sinice, osłabienie, przyjmowanie obronnej pozycję podczas badania – silne napinanie mięśnie brzucha. Przy gwałtownie przebiegającym ostrym zapaleniu trzustki występuje czasem bardzo groźny wstrząs. Jest to stan zagrożenia życia, który wiąże się z niewydolnością krążenia skutkującą niedostatecznym zaopatrzeniem komórek organizmu w tlen. Wystąpienie objawów tej choroby trzustki często poprzedzone jest tzw. błędem dietetycznym (weselnym), który polega na spożyciu znacznej ilości pokarmu (szczególnie tłustego) w połączeniu z alkoholem. Jeśli pojawią się wyżej wymienione objawy ostrego zapalenia trzustki, osoba, u której istnieje ryzyko wystąpienia OZT, powinna powstrzymać się od spożywania pokarmów i picia alkoholu. Dozwolone jest natomiast picie wody. Ostre zapalenie trzustki – rozpoznanie Wiele z symptomów ostrego zapalenia trzustki może stanowić objawy innych chorób (w tym raka trzustki, kamicy żółciowej, chorób wątroby), dlatego oprócz dokładnego wywiadu medycznego rozpoznanie schorzenia wymaga również przeprowadzenia kilku testów. Jakie badania wykonywane są w celu oceny pracy trzustki i diagnostyki ostrego zapalenia tego narządu? oznaczenie aktywności alfa-amylazy we krwi i w moczu (przyjmuje się, że trzykrotne przekroczenie górnej granicy normy świadczy o ostrym zapaleniu trzustki), oznaczenie aktywności lipazy we krwi, testy obrazowe, takie jak tomografia komputerowa i badanie ultrasonograficzne (dzięki nim lekarz może zbadać trzustkę pod kątem oceny nasilenia zmian w tkankach narządu oraz występowania kamicy żółciowej jako przyczyny zapalenia). Leczenie ostrego zapalenia trzustki Leczenie ostrego zapalenia trzustki polega na intensywnym, dożylnym nawodnieniu chorego oraz wyrównaniu zaburzeń elektrolitowych. Dodatkowo pacjenci, aby uśmierzyć ból trzustki, przyjmują leki przeciwbólowe (niesteroidowe leki przeciwzapalne, czasami również silniejsze środki opioidowe – w zależności od skuteczności łagodniejszej terapii przeciwbólowej). Równie istotnym elementem leczenia ostrego zapalenia trzustki jest dieta. Wprowadza się ją po głodówce i polega na przyjmowaniu pokarmów ubogotłuszczowych w celu uniknięcia obciążenia narządu. Chorzy zaczynają jeść po ustąpieniu bólu brzucha i dolegliwości takich jak nudności czy wymioty. W ciężkich przypadkach OZT stosuje się żywienie dojelitowe (przez specjalny zgłębnik) lub pozajelitowe (gdy wykluczona jest możliwość żywienia drogą przewodu pokarmowego). Antybiotykoterapia stosowana jest wyłącznie w przypadkach, w których doszło do zakażenia. Ma na celu zapobieganie powikłaniom w postaci zapalenia otrzewnej. Leczenie zabiegowe jest wykonywane w przypadku niedrożności dróg żółciowych lub wystąpienia rozległej martwicy. Zobacz także Rokowania przy ostrym zapaleniu trzustki Rokowania w przypadku wystąpienia ostrego zapalenia trzustki są zależne od postaci choroby. Wyróżnia się trzy rodzaje OZT: łagodną, umiarkowana oraz ciężką. W pierwszej nie występują zaburzenia funkcji innych narządów. W drugiej są obecne i trwają poniżej 48 godzin, natomiast w trzeciej są obecne powyżej tego czasu. Ostre zapalenie trzustki jest wyleczalne. Największą śmiertelność obserwuje się w przypadku ciężkiej postaci choroby – wynosi ona 10%. Większość chorych wraca jednak do pełni zdrowia. Substytucja insuliny i enzymów trzustkowych jest wymagana u niewielkiej liczby pacjentów. Osoby, które przeszły ciężki atak OZT, powinny być objęte opieką lekarską mającą na celu monitorowanie funkcji wydzielniczej narządu. Epizody choroby mogą prowadzić do rozwoju przewlekłego zapalenia trzustki, które wiąże się z ryzykiem trwałego upośledzenia procesów trawienia pokarmów i występowaniem objawów w postaci biegunek tłuszczowych, nudności i wymiotów. Życie po ostrym zapaleniu trzustki Chorzy po wyjściu ze szpitala powinni przestrzegać tzw. diety trzustkowej, która polega na unikaniu spożywania tłustych pokarmów i bezwzględnym zakazie picia alkoholu. Jeżeli został określony czynnik, który wywołał OZT, należy go unikać. U osób z kamicą pęcherzyka żółciowego, która wywołała atak, istnieje wskazanie do wykonania cholecystektomii (operacyjne usunięcie pęcherzyka). U niektórych pacjentów stosuje się substytucję enzymów trzustkowych. Bibliografia Przytrzymaji odkryj Interna Szczeklika 2015/16, red. P. Gajewski, Medycyna Praktyczna, Kraków 2015, s. 596–602. Najnowsze w naszym serwisie Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Wiktor Trela Ukończyłem dziennikarstwo i obecnie studiuję na V roku medycyny. Odbyłem wiele praktyk medycznych, brałem udział w szkoleniach i konferencjach. Aktywnie działam w organizacjach studenckich. Pasję medyczną łączę z naturalną chęcią opowiadania oraz pisania o niej. Zobacz profil Podoba Ci się ten artykuł? Powiązane tematy: Polecamy
Ostre zapalenie trzustki (OZT) przebiega gwałtownie – to choroba trzustki, która często pojawia się w wyniku nadmiernego spożycia alkoholu lub jako skutek kamicy żółciowej. Rokowanie przy ostrym zapaleniu trzustki zależy od wielu czynników, takich jak cechy kliniczne, choroby współistniejące, wyniki badań obrazowych, wiek. Jakie są objawy ostrego zapalenia trzustki? Jak leczyć? Ostre zapalenie trzustki (OZT) może mieć łagodny przebieg, ale zdarzają się też przypadki ciężkich postaci ostrego zapalenia trzustki – z wielonarządowymi powikłaniami. Czytaj też: Zapalenie trzustki – objawy, dieta. Po której stronie boli trzustka? Ostre zapalenie trzustki – objawy Typowy obraz kliniczny ostrego zapalenia trzustki charakteryzuje się takimi objawami jak: ból w nadbrzuszu (ból często promieniuje do pleców); wymioty i nudności; stan podgorączkowy/gorączka; wzmożone pragnienie. Zazwyczaj pierwsze objawy ostrego zapalenia trzustki pojawiają się nagle - ból może być bardzo silny, wymioty nie przynoszą ulgi, występuje wzmożone napięcie powłok brzucha, w badaniu palpacyjnym stwierdza się bolesność w nadbrzuszu i wyczuwalny opór w nadbrzuszu. Czytaj też: Ból brzucha z lewej strony, ból żołądka, ból brzucha z prawej strony – jak interpretować ból brzucha?Objawy ostrego zapalenia trzustki: nagły i silny ból brzucha (ból może promieniować do pleców); ból w nadbrzuszu (często w górnym lewym kwadrancie brzucha); promieniowanie bólu do kręgosłupa; palpacyjna bolesność nadbrzusza; nudności; wymioty (nie przynoszą ulgi); gorączka / stan podgorączkowy; napięty i nabrzmiały brzuch; opór w nadbrzuszu; zaburzenia świadomości; żółtaczka; tachykardia. Nudności i wymioty to objawy, które mogą ustąpić po ostrym ataku choroby, dolegliwości bólowe (ból w nadbrzuszu, ból brzucha) mogą utrzymywać się dłużej. Przyczyny ostrego zapalenia trzustki nadużywanie alkoholu; choroby dróg żółciowych; urazy jamy brzusznej; zabiegi/operacje w obrębie jamy brzusznej; wady wrodzone; nadczynność przytarczyc. Przyczyną ostrego zapalenia trzustki może być również stosowanie niektórych leków – np. azatiopryna, glikokortykosteroidy. Ostre zapalenie trzustki – rokowania Ostre zapalenie trzustki może mieć charakter nawracający. U niektórych powikłaniem miejscowym jest wystąpienie torbieli (w trzustce lub w okolicy trzustki). Zbiorniki płynowe w okolicy trzustki mogą zanikać kilka tygodniu po ataku ostrego zapalenia trzustki. W określeniu rokowań w przebiegu ostrego zapalenia trzustki pomóc mogą kontrolne badania USG (jamy brzusznej); podstawowe badania laboratoryjne krwi; lipidogram. Szczegółowa ocena trzustki możliwa jest dzięki endosonografii, czyli ultrasonografii transkawitalnej (połączenie metod ultrasonografii i fiberoskopii). Ostre zapalenie trzustki – leczenie W leczeniu ostrego zapalenia trzustki kluczowa jest odpowiednia dieta, rezygnacja z alkoholu, zaprzestanie palenia tytoniu. Podawane są leki przeciwbólowe, uzupełnianie niedobory elektrolitów i płynów ustrojowych. Przy niektórych powikłaniach stosowana jest antybiotykoterapia. Leczenie chirurgiczne stosowane jest, gdy zawiodą pozostałe metody leczenia lub gdy diagnoza wskazuje na martwicze zapalenie trzustki.
Przez aktualizacja dnia 18:57 Zapalenie trzustki u kota - na czym polega choroba? Trzustka to ważny narząd gruczołowy znajdujący się w jamie brzusznej kotów (w pobliżu żołądka i dwunastnicy). Składa się z części wewnątrzwydzielniczej i zewnątrzwydzielniczej, które odgrywają odmienne role. Pierwsza z części odpowiada za produkcję hormonów (insuliny, glukagonu i somatostatyny) oraz za wchłanianie witaminy B12, niezbędnej do absorpcji innych witamin i podczas procesu wytwarzania krwi w szpiku kostnym. Część zewnątrzwydzielnicza trzustki pełni funkcje metaboliczne — wydziela tzw. sok trzustkowy, zawierający enzymy trawienne, które służą do rozkładu białek, tłuszczy i węglowodanów. Zapalenie trzustki u kota zazwyczaj dotyczy właśnie części zewnątrzwydzielniczej, a rokowania są skrajnie różne — od pomyślnych przy łagodnym przebiegu, przez ostrożne, aż do złych. Niestety zdarza się, że chora trzustka uszkadza inne narządy, a ostre zapalenie czasem kończy się śmiercią zwierzęcia. Zapalenie trzustki może występować w formie ostrej i przewlekłej, możliwe jest także przejście jednej formy w drugą. Przy ostrym zapaleniu trzustki, narządy, które otaczają trzustkę, zostają uszkodzone. Natomiast przewlekłe zapalenie trzustki jest procesem zapalnym, który poprzez swoje nieodwracalne zmiany charakteryzuje się przede wszystkim zwłóknieniami i atrofią (zanikiem narządu). Zapalenie trzustki u kota — objawy ©Shutterstock Co ciekawe, nawet częściowo uszkodzona trzustka może doskonale spełniać swoje zadanie, nie dając żadnych objawów. Dopiero zniszczenie zdecydowanej większości narządu (90%) daje niepokojące objawy. Koty to specyficzne, bardzo skryte zwierzęta i objawy, zwłaszcza w początkowej fazie, mogą być trudne do zaobserwowania. Dużym ułatwieniem jest uważna obserwacja zwierzęcia, znajomość jego nastrojów i zwyczajów. Chora trzustka u kota przede wszystkim wywołuje ból, który koty często ukrywają, nawet podczas badania, ale to zależy od danego osobnika. Niektóre zwierzęta syczą lub miauczą przy próbie podnoszenia i dotyku. Inne objawy, które powinny zaniepokoić opiekuna, to: osowiałość niechęć do zabaw i ruchu biegunka (lub wręcz przeciwnie, silne zaparcia) gorączka wymioty chudnięcie, niechęć do jedzenia Jak widać, to niespecyficzne objawy, które mogą utrudniać właściwe rozpoznanie choroby, zwłaszcza we wczesnym stadium. Na dodatek zapalenie trzustki często powoduje ciąg innych przypadłości, tzw. kaskadę zapalną, wywołując objawy charakterystyczne np. dla chorej wątroby (żółtaczka), nerek czy płuc. Wówczas lekarz może podjąć badanie organu wywołującego objawy, nie podejrzewając nawet, że u podstaw złego stanu zdrowia zwierzęcia leży chora trzustka. Przyczyny zapalenia trzustki Niestety nadal niewiele wiadomo o tej chorobie i skutecznych sposobach jej leczenia. Zapalenie trzustki może wystąpić u kotów w każdym wieku i bez względu na płeć. Może mieć podłoże genetyczne lub być spowodowane czynnikami środowiskowymi, np. urazami lub błędami w opiece nad zwierzęciem. Niektóre z przyczyn zapalenia trzustki to: przypadkowe podrażnienie trzustki podczas operacji; powikłania po zaklinowaniu się w uchylonym oknie (tzw. zespół uchylonego okna) lub wypadnięciu przez nie; powikłania po wypadku; nieprawidłowa dieta, obfita w tłuszcze, która obciąża ten wrażliwy narząd; infekcja bakteryjna lub wirusowa; obecność pasożytów (glistnica) i nieregularne odrobaczanie, zwłaszcza zwierząt żyjących w mieście; zatrucie trującymi roślinami lub lekami przeznaczonymi dla ludzi, podawanymi bez konsultacji z lekarzem weterynarii. Bardzo często (9 na 10 przypadków) zdarza się, że konkretna przyczyna wystąpienia zapalenia nie zostanie wykryta. Wówczas mówi się o zapaleniu idiopatycznym, czyli o nieznanym podłożu. Warto wspomnieć, że w grupie ryzyka są koty otyłe, chorujące na cukrzycę, niedoczynność tarczycy, choroby nadnerczy, zapalenie jelit, lub wykazujące obniżony poziom wapnia. Jak przebiega leczenie? Jak pomóc kotu z chorą trzustką? Kiedy właściciel słyszy diagnozę, chce wiedzieć, czy zapalenie trzustki jest wyleczalne i jakie są rokowania dla jego pupila. Niejeden weterynarz ma trudności z udzieleniem jednoznacznej odpowiedzi. Zapalenie trzustki może mieć przebieg ostry lub przewlekły, a niespecyficzne objawy i możliwość wystąpienia stanów zapalnych w innych obszarach jeszcze komplikują sytuację. Podczas wizyty lekarz przeprowadzi badanie fizykalne i zleci badanie krwi (ewentualnie także moczu), może także wykonać USG lub oddać do badania histopatologicznego wycinki narządu. Po postawieniu diagnozy ważne jest szybkie wdrożenie kuracji, która, niestety, jest długotrwała i objawowa. Podjęte przez weterynarza leczenie może polegać na: podawaniu antybiotyków i leków przeciwwymiotnych podawaniu leków przeciwbólowych płynoterapii (uzupełnianie wody i elektrolitów) suplementacji witaminy B12 (kobalaminy) ścisłej diecie, a następnie odpowiednim żywieniu lekkostrawną karmą równoważeniu wysokiego poziomu glukozy we krwi poprzez podawanie insuliny u niektórych kotów przeprowadza się transfuzję krwi od zdrowego zwierzęcia lub podaje się samo osocze Wszelkie leki przy zapaleniu trzustki podaje się w formie iniekcji, czyli zastrzyków. Prawdopodobnie kot będzie musiał zostać w lecznicy przez kilka, a czasem kilkanaście dni, w trakcie których zostanie przeprowadzona terapia lekami i płynoterapia, czyli uzupełnienie poziomu płynów i elektrolitów poprzez podawanie kroplówek. Dieta kota chorego na zapalenie trzustki Kot chory na zapalenie trzustki powinien być na niskotłuszczowej diecie©Shutterstock Po powrocie do domu nasz pupil powinien otrzymywać specjalistyczną karmę. Koty cierpiące na zapalenie trzustki powinny być na diecie niskotłuszczowej. Najlepiej odpowiednią karmę wybrać po konsultacji z lekarzem weterynarii, który poże dobrać karmę o wysokiej strawności i z niższą zawartością tłuszczu. Dietę taką należy stosować przez cały okres leczenia. Lekarz może także zalecić dodawanie do jedzenia specjalnych enzymów trzustkowych, które są dostępne w gabinetach weterynaryjnych. Odpowiednia dieta to najważniejszy punkt opieki nad kotem z zapaleniem trzustki. Ponadto właściciel powinien obserwować pupila pod kątem wystąpienia nowych objawów i pilnować terminów wizyt u weterynarza. Należy zapewnić zwierzęciu spokój i komfortowe warunki do regeneracji. Na szczęście zapalenie trzustki nie jest chorobą zakaźną. Czy można zapobiegać zapaleniu trzustki? Niestety nie możemy mieć całkowitej pewności, że uchronimy nasze zwierzę przed zapaleniem trzustki, ale możemy starać się ograniczyć prawdopodobieństwo wystąpienia tej choroby. Kluczową rolę odgrywa odpowiednia dieta — unikanie przekarmiania zwierzęcia i podawanie karmy wysokiej jakości. Powinniśmy także zadbać o jego bezpieczeństwo, unikając np. pozostawiania uchylonych okien, gdy wychodzimy z domu (koty często chorują na zapalenie trzustki po utknięciu w uchylonym oknie). Warto usunąć z otoczenia trujące dla kotów rośliny i absolutnie nie podawać pupilowi leków (zwłaszcza tych przeznaczonych dla ludzi) bez wcześniejszej konsultacji z weterynarzem. Należy także regularnie odrobaczać pupila (czytaj więcej: Kiedy i w jaki sposób odrobaczać kota?). Podejmując te środki ostrożności i zgłaszając się do lecznicy po zauważeniu niepokojących objawów, mamy szansę uchronić kota przed poważną chorobą lub szybko wychwycić jej pierwsze oznaki. Życzymy Waszym pupilom wiele zdrowia!
Trzustka to niezwykle ważny narząd. Jej rolą jest między innymi wydzielanie soków trawiennych pozwalających na rozkładanie i przyswajanie składników pokarmowych. Produkuje także insulinę odpowiadającą za właściwy metabolizm cukrów. Niestety narząd ten podatny jest na wiele chorób. Jak rozpoznać zapalenie trzustki u psa i jak je leczyć? Zapalenie trzustki u psa – przyczyny Zapalenie trzustki może mieć dwie formy – ostrą i przewlekłą. Szacuje się, że ostre zapalenie trzustki odpowiada aż za 25% wszystkich epizodów cięższych zaburzeń trawiennych u psa. Przewlekła forma tej choroby należy na szczęście do rzadkości, jednak jej skutki bywają o wiele cięższe. Wśród przyczyn ostrego zapalenie tego narządu znajduje się przede wszystkim nieodpowiednie żywienie, a w szczególności zbyt tłusta dieta i otyłość. Choroba ta może pojawić się także na skutek zatrucia, inwazji pasożytów wewnętrznych czy powikłań przy stosowaniu niektórych leków. Często jednak jej przyczyny są trudne do określenia. Przewlekłe zapalenie trzustki występuje natomiast przede wszystkim u psów starszych. Predysponowane są do niego niektóre rasy, takie jak owczarek niemiecki, bokser czy owczarek szkocki trzustki u psa – objawy Zapalenie trzustki skutkuje silnymi zaburzeniami pracy całego układu pokarmowego i przemiany materii. Objawy tej choroby mogą więc być różne i przypominać zatrucie, niektóre choroby wirusowe lub zapalenie jelit. Do najczęściej obserwowanych objawów należą: wymioty biegunka ostry ból brzucha brak apetytu gorączka osłabienie i apatia przyspieszony oddech zmiana koloru spojówek i błon śluzowych. Jak zdiagnozować zapalenie trzustki? Zdiagnozowanie tej choroby nie jest proste. Konieczne jest wykonanie badania krwi obejmującego parametry trzustkowe (lipazę, amylazę) i badania USG jamy brzusznej. W początkowych stadiach zapalenia badania mogą nie wykazywać żadnych nieprawidłowości. Jednak natychmiastowe podjęcie odpowiedniego leczenia to klucz do szybkiego powrotu do zdrowia domowego czworonoga. Zignorowanie pierwszych objawów i nieleczona choroba mogą skutkować martwicą trzustki i uszkodzeniem płuc, serca, wątroby i nerek na skutek działania uwalniających się do organizmu enzymów trzustkowych. Leczenie zapalenia trzustki u psów Postępowanie w przypadku wykrycia zapalenia trzustki jest kilkuetapowe. W pierwszej kolejności należy wprowadzić głodówkę, która zmniejszy aktywność tego narządu. Podczas niej zwierzakowi podawane są kroplówki, a w cięższych przypadkach także antybiotyki, leki sterydowe, przeciwbólowe i przeciwwymiotne, pozwalające na ustabilizowanie stanu psa. W skrajnych przypadkach konieczne może być przetoczenie krwi. Czworonogowi cierpiącemu na zapalenie trzustki należy następnie podawać specjalistyczną karmę o obniżonej zawartości tłuszczu. Niedopuszczalne jest podawanie zwierzakowi jakichkolwiek tłustych przysmaków czy olejów, które mogą wywołać nawrót choroby. Psiak, który raz zachorował na zapalenie trzustki, powinien być regularnie badany w celu szybkiego wykrycia ewentualnego nawrotu. Przewlekłe zapalenie trzustki u psa może wymagać podawania zwierzakowi leków już do końca życia.
ostre zapalenie trzustki forum